Gabya - Özlem Çakmak SOLUNUM YOLU TIKANMA ÇEŞİTLERİ
Solunum yolu tıkanması, solunum yolunun, solunumu gerçekleştirmek için gerekli havanın geçişine engel olacak şekilde tıkanmasıdır.
Solunum yolunu tıkayan etkenler şöyle sıralanabilir:
- Dilin geriye kaçması,
- Yabancı cisimler (yemek parçası,ağza alınan küçük cisimler,diş parçası,takma dişler,kusmuk,kan pıhtısı vb.)
- Doku hasarı,
- Hastalıklar (ödem,alerjik reaksiyonlar,astım vb.)
TIKANMA ÇEŞİTLERİ
Solunum yolunda tıkanma, kısmi tıkanma ve tam tıkanma olarak iki şekilde görülür.
1-)KISMİ TIKANMA
Yutulan veya hava yoluna kaçan yabancı cismin, hava geçişinde azalmaya neden olması sonucu ortaya çıkan tabloya “kısmi tıkanma” denir. Kısmi tıkanmada az da olsa hava geçişi vardır.
Kısmi tıkanma durumunda kişi;
- Öksürür,
- Nefes alabilir (nefes alırken ıslık sesi duyulur)
- Konuşabilir(kişi tıkandığını ifade edebilir).
Bu durumda kişiye dokunulmaz,öksürmeye teşvik edilir.”Öksür Ayla,öksür Ayla,…”gibi.Bu tip tıkanmalarda kesinlikle kişinin sırtına vurulmaz;çünkü yabancı cisim yerinden hareket edip solunum youlunda tam tıkanmaya sebebiyet verebilir.
2-)TAM TIKANMA
Tam tıkanma, yutulan veya hava yoluna kaçan yabancı cismin hava geçişini tamamen engellemesi sonucu ortaya çıkan tablodur. Tam tıkanmada hava geçişi hiç yoktur.
Tam tıkanma durumunda kişi;
- Nefes alamaz,
- Acı çeker,ellerini boynuna götürür,
- Konuşamaz,
- Rengi morarmıştır,
- Bu durumda kişiye, heimlich manevrası uygulanır.
Solunum Yolu Tıkanmalarını Gidermede Dikkat Edilecek Noktalar
- 1- 8 yaş çocuklarda yabancı cisim çıkarma uygulamaları, yetişkinlerde olduğu gibidir.
- Kuvvetli şekilde öksüren kişiye, asla sırttan vurma ve karından itme yöntemi uygulanmaz.
- Kısmi tıkanmalarda kişi, tıkanıklık geçene kadar gözlenmelidir.
- Hasta veya yaralının ağzında yabancı cisim aramak için asla parmak ile kör dalış yapılmaz.
