Gabya - Özlem Çakmak İÇ KANAMALAR
Kanın damar dışına çıkarak vücut boşlukları (karın boşluğu, göğüs boşluğu, içi boş olan organlar, eklem boşluğu vb.) içine sızmasına iç kanama denir. İç kanamalar, şiddetli travma, darbe, kırık, delici aletlerle veya ateşli silahla yaralanma, hastalık ya da çeşitli zehirli maddeler nedeniyle oluşabilir.
İÇ KANAMA BELİRTİLERİ
Hasta veya yaralıda, iç kanama olduğuna dair değişik belirtiler görülebilir. İç kanama, dış kanamada olduğu gibi gözle izlenemez. Ancak akciğer, mide, barsak ve böbrekler gibi organlarda oluşan kanamalar, balgam, kusmuk, idrar ve dışkı ile birlikte görülebilir. Örnek: Akciğer yaralanmasında, ağızdan kan gelmesi veya idrar yolu ya da böbrek yaralanmasında idrarla kan gelmesi gibi.
Karaciğer, dalak, pankreas veya eklem yaralanmalarında kanamalar vücut iç boşluklarına akar. Vücut yüzeyindeki morluklar, eziklikler, şişlik, sertlik vb. belirtiler de bu kanamalara ipucu oluşturur.
İç kanamalar, hasta veya yaralıda şok ve ölüme götürecek kadar kan kaybına neden olabilir.
Kan kaybına bağlı olarak gelişen genel belirtiler şunlardır:
- Huzursuzluk,
- Bayılma hissi, baş dönmesi,
- Yüzde, parmak uçlarında ve dudaklarda solukluk,
- Derinin nemli ve soğuk olması,
- Hava açlığı, hızlı ve yüzeysel solunum,
- Hızlı ve zayıf nabız,
- Aşırı susuzluk hissi,
- Gözlerde donukluk,
- Hastanın bilincinde zayıflama veya bilincin kaybolması,
- İç kanamanın yerine ve sebebine göre ağrı ifadesi.
İÇ KANAMALARDA İLK YARDIM
Hasta veya yaralının iç kanaması varsa kısa sürede tıbbi müdahale gerekir. İç kanama şüphesi olan hasta veya yaralılara aşağıdaki ilk yardım uygulamaları yapılır.
- Hasta veya yaralının ABC’ si değerlendirilir,
- Sıkan giysileri gevşetilir,
- Hemen tıbbi yardım (112) istenir,
- Hasta veya yaralı, bilinci açık ise ayakları “30 cm” yükseltilir, bilimci kapalı ise
koma pozisyonu verilir,
- Vücut sıcaklığını korumak için hasta veya yaralının üzeri örtülür,
- Hasta veya yaralı hareket ettirilmez (kırık varsa kan damarları yaralanabilir),
- Ağızdan asla yiyecek içecek verilmez,
- Tıbbi yardım gelene kadar yaşamsal bulguları takip edilir.
