in ,

Boya Ve Boyacılık

Boyanın Genel Tanımı:

Boyama, öncelikle saç aksamların korunması için yapılır. Ahşap ve metaldeki delikleri doldurur, çürümeleri önler ve paslanmalara engel olur. Diğer taraftan temiz bir görünüm, kolay temizlik ve bakterilerin üremelerini önler. Işığı yansıtmada ya da yutmada da boya önemli bir rol oynar.

Boya Ana Maddeleri: Boya asıl olarak 4 ana maddeden oluşur.

a)Pigment(Boya Tozu): Titanyum dioksit ve çinko oksit kullanılan ana beyaz boya tozlarıdır.

b)Boya Hammaddesi: Boyanın sıvı olan ana maddesidir. İçinde boya tozlarını ihtiva ederek rahat sürülmesini ve karıştırılmasını sağlar.

c)Kurutucular: Belirli metal bileşen yağ ile karıştırıldıklarında kurumayı sağlayacak boya maddelerine kurutucular denir.

d)İncelticiler: Boyanın tabanca veya fırça ile rahatça uygulanmasını sağlayacak yoğunluk derecesine ulaşması için kullanılırlar.

 

Renk Oluşumları:

Renkler: Işığın, kendi öz yapısına veya cisimler tarafından yayılma şekline bağlı olarak göz üzerinde yaptığı etkiye RENK denir.

  • Ana renkler: Kırmızı, Sarı, Mavi
  • Ara renkler: Ana renk harici diğer renklere denir.

Beyaz; en çok ışık yansıtan, siyah ise, en çok emen renklerdir. En beyaz sayılan bir cismin üzerine gelen ışınlardan %11’ini yutup, %89’unu yansıttığı, en siyah sayılan bir cismin ise ışınların %2’sini yansıtıp %98’ini yuttuğu tespit edilmiştir.

 

Renk Karışımı:

1-) Toplamalı Renk Karışımı: Üç ana renk olan kırmızı, mavi, sarı karışımlarından oluşan renkler gözümüz tarafından ayırt edilebilirler.

Kırmızı+Sarı= Turuncu

Sarı+Mavi= Cyan Mavisi

Mavi+Kırmızı= Majenta

2-) Çıkarmalı Renk Karışımı:

Sarı+Majenta= Kırmızı

Sarı+Cyan Mavisi= Yeşil

Majenta+Cyan Mavisi= Mor

Sarı+Majenta+Cyan Mavisi= Siyah

3-) Bütünleyici Renkler: Bunlar eşit oranda karıştırıldığı zaman gri olan yani birbirinin rengini gideren renklerdir. Mavi ile Turuncu, Kırmızı ile Yeşil, Sarı ile Mor gibi…

4-) Karşıt Renkler: Yan yana geldiklerinde birbirlerinin etkisini artırırlar. En net biçimde görünürler.

5-) Uygun renkler: Özelliği bu renklerin arasında ortak rengin bulunmasıdır. Sarı ve yeşil gibi. Yeşilde sarı bulunduğu için ikisinin de ortak rengi sarı’dır. Mavi ve mor uygun renk’tir. Mor’da mavi renk vardır.

6-) Uyumsuz renkler: Renk çemberinde birbirlerine  ne uygun renk kadar yakın, ne de karşıt renkler kadar uzak olmayan renklere “uyumsuz renkler” denir. Örnek; Sarı, Kırmızı. Bu iki renk arasında uzak ya da yakın bir ilişki yoktur.

7-) Renk Değeri: Aynı türden renkler açık ya da koyu olabilirler. Mavi, Beyaz ile karışırsa türü değişmez. Mor veya yeşile kaçmaz, fakat rengi açılır.

 

Boya Çeşitleri:

Astar Boya: Temizlenmiş metal yüzeylere  uygulanmak maksadıyla hazırlanmış boya türleridir. Yüzeydeki aşınmayı ve paslanmayı önlerler. Gemilerde kullanılan iki tip astar boya mevcuttur.

Bunlar; Sarı sülyen (Çinko kromat) alüminyum yüzeylere uygulanır. Kırmızı sülyen ( kırmızı kurşun) tüm metal yüzeylere uygulanır.

Karina Boyaları: Su altındaki metal kısımları deniz suyu etkilerinden koruyucu boyadır. Karina boyaları iki çeşittir.

  • Aşınmayı önleyici boyalar ( Formül 119 -120 ) .
  • Kirlenmeyi önleyici boyalar. İçerisinde bakır oksit ihtiva eder. ( Formül 121 )

Makine boyaları: Yanmaz özelliğe sahip olup kazanlar, sitim devreleri gibi yüksek ısı üreten bölgelerde kullanılırlar.

 Tank boyaları: Su, akaryakıt, pis su tankları gibi yerleri boyamakta kullanılan boyalardır.

Sentetik Boyalar: Bağlayıcı alkit reçine olan solvent buharlaşmasıyla kuruyan halk dilinde yağlı boya olarak adlandırılan tek bileşimli (komponentli) boyalardır. İncelticisi (tiner veya solventi) sentetik tinerdir.

 Vinilli Boyalar: Bağlayıcı vinil reçine olan solvent buharlaşmasıyla kuruyan tek bileşenli (kompenatli) boyalardır.

Epoksi Boyalar: Bağlayıcı epoksi reçine olan aminle kimyasal reaksiyona girerek kuruyan (sertleşen) çift komponentli boyalardır.

Cihaz Boyası: Cihazlara vurulan boyadır.

Alüminyum Yüzey Boyaları

Branda Boyaları

Rutubeti Önleyici Boyalar

 

Kapalı Mahallerde Boya Yapma Çek Listesi

SIRA NOAÇIKLAMAEVETHAYIR
1Kapalı mahallerde boya yapan personelin sık sık temiz hava alması sağlandı mı?
2Durumları devamlı takip edilip ve boyadan sonra yoğurt yediriliyor mu?
3Püskürtme ile yapılan boyanın yanma ve zehirlenme olasılığı daha çoktur. Bu nedenle tabanca ile yapılan boyamada ateş ve /veya yüksek ısıya sahip herhangi cisim /cihazın bulunmaması sağlanmalı, filtreli maske, gözlük ve eldiven kullanılıyor mu?
4Kapalı bölme /sarnıca boya yapmak için giren personel üzerinde madeni cisim ve ayakkabı tabanında çakılı cisim bulunmaması sağlanmış mı?
5Boya yapılan mahalde ateşle yaklaşma ve sigara içilmez levhaları asılmış mı?
6Yere dökülen boyalar çok kısa sürede temizleniyor mu?
7Vantilasyon ve havalandırma sağlandı mı?
8Elektrik borularının, tellerinin ve sigortaların bulunduğu yerlerin boyası yapılırken elektriklerinin kesilmesi sağlandı mı?
9Boyama esnasında yangın söndürücüler hazır vaziyette en yakın mesafede bulunuyor mu?

 

Direk/Baca Boya Yapma Çek Listesi

SIRA NOAÇIKLAMAEVETHAYIR
1Direğe ve bacaya çıkarken 2. Kaptandan izin alındı mı?
22. Kaptan izin vermeden önce tüm telsiz ve radar antenlerindeki transmisyonun kesilmiş olduğundan antenlerin üzerine “Dikkat Direkte Çalışma Var” ikazını yapan levhaların asılmış olduğundan, “telsiz odası emniyet tedbirlerinde“ belirtildiği gibi antenlerin topraklanmış olduğundan emin olundu mu?
32. Kaptan, baş makinisti haberdar ederek kazan emniyet valfının açılmasını ve düdüklere hava basılmasının önlenmesi için gerekli tedbirlerin alınmasını sağladı mı?
4Çalışma sahasındaki asılı levhalarda belirtilen emniyet tedbir ve kurallarını okuyup personele tebliğ etti mi?
5Direkte çalışan personel tarafından emniyet kemeri ve halatı kullanılıyor mu?
6Personel aletlerle yüklü bir halde direğe tırmanmamalı her iki eli boş olması gerektiğini biliyor mu?
7Tüm alet ve malzemeler halatlarla emniyet altına alınmış mı?
8Yardımcı personel ve mürettebat çalışma sahasından neta vaziyette mi?
9Direğe çıkan personel dar elbise giymiş mi?
10Raspa işinde görevlendirilen personel emniyet gözlüğü ve koruyucu maske kullanıyor mu?
11Püskürtme boya yapan tüm personel koruyucu yüz maskesi kullanıyor mu?
12Baca üzerinde çalışan personel tehlikeli gazlar ve dumanlardan sakınmak için ihtiyatlı bulunuyor mu?
13Çalışma bitiğinde 2. Kaptan’a haber verildi mi?

 

Boya Yapılırken Dikkat Edilecek Temel Kurallar

(a)Boş kutu ve bidonlar kapalı olarak muhafaza edilmelidir.

(b)Gerekli havalandırma temin edilmelidir.

(c)Vücudun görünen el, yüz ve boyun gibi yerleri kremle tecit edilmelidir.

(d)İş elbisesi, kolluk, önlük, lastik eldiven, gözlük ve filtreli maske kullanılmalıdır.

(e)Trakada boya yaparken personel mutlaka can yeleği giymeli, traka halatları kontrol edilmeli ve personele can halatı bağlanmalıdır. Boya yapan kişinin elindeki fırça bir gırcala ile eline bağlanmalıdır.

(f)Boya öncesi raspa işlemlerinde çalışan personele gözlük taktırılmalıdır. Bu husus raspa motoru ile çalışan personel için çok daha önemlidir.

(g)Kapalı mahallerde boya yapan personelin sık sık temiz hava alması sağlanmalı, durumları devamlı takip edilmeli ve boyadan sonra yoğurt yedirilmelidir.

 

RASPA YAPMAK VE SATIHLARIN BOYAYA HAZIRLANMASI

Sathın Boyaya Hazırlanmasında Kullanılan El Aletleri: En çok kullanılan el aletleri arasında çekiç ve kazıma raspalar, tel fırçalar ve zımparalar yer almaktadır.

   (1)  Çekiç Raspa: Boya ve paslı yüzeylerin temizlenmesinde kullanılır.

    (2)Kazıma(Sıyırma) Raspa: Bu raspalar ağaç saplı olup geminin karinasını kazımada kullanılır.

 

(3) Lama Raspa: Boya ve paslı yüzeyleri temizlemede kullanılır. Bu raspalar bir tarafı düz, diğer tarafı ‘L’ şeklinde olmalıdır. Raspa ağzı çok keskin olmamalı ve çelikten yapılmalı, ele geçecek sekil de bir donanıma sahip olması gerekir.

 (4) Tel Fırça: Hafif işlerde,pas veya ince boya katlarını kazımada kullanılır. Eğer yüzey gözenekli ise tel fırça bunları daha iyi temizler.

 

(5)  Elektrikli Raspa Motorları: Yüzeylerin temizlenmesinde kullanılır. Gemilerimizde 110 ve 220 voltla çalışan raspa motorları mevcuttur. Elektrikli raspa motorlarıyla çalışırken:

(a)  Kabloda yırtık ve çatlak olmamasına dikkat edilmelidir.

(b)  Topraklama tam olmalıdır.

(c)  Lastik eldiven, gözlük ve kulaklık takılmalıdır.

(6) Havalı(Kum) Raspa Motorları: Gemilerimizde bu raspa motorları çok amaçlı olarak kullanılır. Yüzeyin temizlenmesinde, güverte asfaltının sökülmesinde, köşe ve oyukların içlerinin temizlenmesinde kullanılı

Elektrikli ve Havalı Raspa Motorları

 

Boya Yapma Aletleri, Fırça Çeşitleri ve Sürme Usulleri

(1) Fırça ile sürme usulü: Fırça kıllarının derinlemesine yarısından fazlası boyaya batırılmamalıdır. Fırça üzerindeki fazla boya, patlağın iç kenarlarına bastırılarak patlak içine akıtılmalıdır. Boyama sırasında fırça, sürülecek yüzeye dik olarak tutulmalı ve boya yere dik hareketle sürülmelidir.

Fırçanın Tutuluşu

Yüzeyin Boyanmasındaki Fırça Hareketleri

 

Fırça Çeşitleri

 

Boya Merdanesi

Boya Merdanesi Boya Kabı

 

Boya Tabancası

Boya Tabancası Başlıkları

 

Ağaç Aksamların Boyanması

Ağaç aksam macunlanıp yeterli seviyede astar boya yapıldıktan sonra asıl boya sürülür. Ağaç aksama vernik, şellak, lake gibi koruyucularda sürülebilir. Vernik; reçine, kaynamış yağ, inceltici ve kurutucudan meydana gelen bir karışımdır. Terebentin vernik için en iyi incelticidir.

Yeni yapılmış ağaç bir kısmın üzerine vernikten evvel bir kat bezir yağı çekilirse verniğin tutması için iyi bir zemin hazırlanmış olur.

Gemilerde Boyanmayacak Kısımlar

(1) Pervaneler, tutyalar, şaftlar.

(2) Her türlü aksam/eçhize üzerinde bulunan gres basmaya yarayan grasörlük memeleri.

(3) Liftin uskurların ve kilitlerinin viralı kısımları, tüm pimler ve kelebek somunlar.

(4) Her hangi bir makine veya eçhizenin çalışan kısımları.

(5) Krom zemin levhaları, parmaklıkları.

(6) Radar antenleri, anten dalga kılavuzları, telsiz antenleri, anten izalatörleri.

(7) Kaporta ve lumbuzların lastik salmastraları.

(8) Elektronik cihazların özel boya ile boyanmış yüzeyleri.

(9) Galvanizli metaller, cihaz ve kablo etiketleri

(10) Alimünyum yapılı personel dolapları yemek masaları ve tutamaklar.

(11) Washdown, selbastı ve yangın söndürücü devre nozulları.

(12) Florasan lamba glopları.

 

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

BARBAROS HAYRETTİN PAŞANIN HATIRALARI

Makine Ve Makine Dairesi Boru Devreleri Ve Tanklar