Hakan KAPLAN Gelecekte Denizde Kullanılması Muhtemel Çevreyi İlgilendiren Teknolojiler
Denizcilik sektöründe kullanılan teknolojilerin, gelecekte düzenlenmesi muhtemel birçok regülasyona yardımcı olması bu sektörün gelişmesindeki en büyük etkendir. Bu fikri ortaya atabilmemiz deki en önemli faktör üzerinde ısrarla durmamızı sağlayan ve denizciliği baştan aşağıya değiştirmesi beklenen deniz motorları hakkındaki açıklamalardır.
Bu açıklamalar beraberinde birçok düzenlemeyi getirecek ve IMO’nun(International Maritime Organization) uygulamaya koymayı düşündüğü minimum emisyon maksimum verim fikriyle de birebir örtüşmüş olacaktır.
Günümüz denizciliğinde kullanılan gemi motorları çoğunlukla gemilerde kullanılması için üretilmiş özel dizel yakıtlarıdır. Deniz ticaretinde yapılan hesaplamalarda en yüksek kar amacından dolayı kullanılan yakıtın kalitesi düşürülmüş oluyor. Bu yakıtlara özel denilmesinin sebebi otomotiv sanayiinde kullanılan dizelden(motorin)farkı özelliklerinin bulunmasıdır. Gemilerdeki dizel gemi içerisinde yoğun kullanım sonucunda yumuşak dokulu, yoğun bir tortu bırakmaktadır. Bu tortu incinerator(çöp yakma kazanı) ve seperator(ayrıştırıcı) içerisinde tekrar tekrar işleme girerek kullanılıyor. Bu yoğun kullanım sonucunda makineye fayda sağlaması amaçlanan bu sistemler çevreyi hiçe sayıyor. Bu bağlamda IMO’nun yayınladığı MARPOL 73/78 Annex VI kapsamında gemilerden kaynaklanan atıkların ayrıştırılmasının takibi çok hassas bir biçimde sürdürülüyor. Bu takiplerin yapılmasının yanı sıra mevcut kuralların çevreyi korumak için yetersiz kaldığının düşünülmesiyle 2020 yılının başlangıcıyla beraber yakıtlardaki Sülfür oranlarının %3 civarından %0.5’e düşürülmesi gelecek için umut beslendiğinin ve daha nice regülasyonların aniden hayatımıza girebileceğini bize göstermiş oldu.
Yapılan değişimlerle SOx,COx gibi doğa için zararlı gazların salınımının azaltılması gemi motorlarında da ciddi teknolojik değişimleri beraberinde getirmiş oldu. Yapılması muhtemel en büyük değişim filtre boyutlarındaki farklılaşmalar, filtre boyutlarına bağlı olarak ortaya çıkan boşlukların makine dairesindeki acil durumlarda oluşan ışıklandırma eksikliğine ek bir yardımcı aydınlatıcı kullanılarak doldurulabilmesini sağlamış oldu. Ayrıca bu oluşan alanlar çalışanlar için rahat hareket etme olanağı sağlayabilir.
Şirketlerin bu yeniliğe doğrudan ayak uyduramamasının sebebi ellerinde bulunan birçok makine ve makine elemanının bu sistemlere uyum sağlayamamasından kaynaklı hiçe sayılmasına sebep olmasıdır.
Günümüzde artık dizel teknolojisine ek olarak Hibrit sistemler, LNG yakıtları ve akülü sistemler devreye girmeye başladı. Elektrikli sistemlerin önümüzdeki dönemlerde artışa geçeceği ve bu sistemlerin mümkün oldukça yenilenebilir enerji kaynakları kullanılarak gemideki asıl hareketi sağlayacağı yönünde sektörde fikir alışverişleri yapılmaya başlandı. Elektrikli sistemler gemi üzerindeki birçok alanda kullanıldığı için görüşler olumlu yönde ilerliyor.
Bahsi geçen değişimlerden yüksek oranda etkilenen ve çıkan gazların hareketiyle sistemlere yardımcı olan turbocharger(turbo enerji sistemli yardımcı makine) olacaktır. Bu sistemlerin eksikliğini giderecek ısıyı enerjiye çevirmesi beklenen yeni projeler ve sunular açığa çıkmaya başlamıştır.
Sözü edilen sistemlerin ve bunların geliştirilmesi için halihazırda çalışan pek çok mühendis ve DARGEB üyesi öğrencilerinin projelerinden fikirler alınması için sektördeki önemli firmalar taleplerde bulunmaktadır.
İlgi gösterdiğiniz ve değerli zamanınızı bizlere ayırdığınız için teşekkür eder bol denizli günler dileriz..
Metin İçerik Yazarı: Eren DİLEK
