SEYİR PLANI (2)

HARİTA VE YAYINLARI GÜNCELLEME

Harita ve Seyir Yayınlarının Muhafaza ve Bakımı

Seyirde bize yardımcı en önemli unsurlardan biri olan harita ve seyir yayınlarının takip, muhafaza, bakım, düzeltme ve yenileme ile ilgili görev; iki zabit bulunan gemilerde 2. zabittedir. Daha az zabit bulunan gemilerde ise bu iş doğrudan kaptan tarafından yapılır.

Harita ve seyir yayınları genelde yüksek maliyetlidir ve her zaman her yerde bulma imkânı yoktur. Bu nedenle haritaları kullanırken ve muhafaza ederken aşağıdaki kurallara uymak gerekir:

• Haritalar, özel muhafaza tüpleri olmadıkça rulo hâlinde muhafaza edilmez.
• Haritalar, en fazla ikiye katlanmış Şekilde muhafaza edilir (Standardı aşan ebatlardaki haritalarda fazlalık kısımlarında ek katlama yapılabilir.).
•  Haritalar, standart katlı hâlde bükülmeden ve daha fazla katlanmaya gerek duyulmadan içine alabilecek büyüklükteki çekmeceli dolaplarda muhafaza edilir.
•  Harita çalışmaları, tam olarak açık bir haritanın kenarlardan taşmayacağı derecede büyükteki masalarda yapılır.
•  Haritalar, sıralı ve 50’den fazla olmayacak gruplar hâlinde muhafaza edilir (Genelde harita muhafaza çekmecelerine eşit olarak dağıtılır.).
•  Haritalara gelen düzeltmeler, düzenli olarak takip edilir ve usulüne göre işlenir.
•  Haritada mevki ve rota çizimlerinde yumuşak uçlu kurşun kalem ve kurşun kalem silgisi kullanılır.
•  Harita üzerinde hesap vs. çalışma yapılmaz.
•  Yıpranan ve iptal edilen haritalar, kullanımdan kaldırılır.

Harita ve Süreli Yayınların Güncel Tutulması

İyi bakım sadece fiziki olarak harita veya yayınların iyi kalmasını sağlamak değildir. Eğer bunlara özellikle haritalara gelen düzeltmeler zamanında işlenmezse bunlar güncelliklerini kaybeder ve bazen elde olmamasından daha tehlikeli olur. Bu nedenle harita ve yayınları daimi olarak hem iyi bir Şekilde kullanmak hem de güncel tutmak zorundayız.

Harita ve süreli yayınları çıkartan kuruluş, haftalık olarak “Denizcilere İlanlar” bültenini yayınlar. Harita ve yayınların güncel tutulması bu bültenlerin takip edilmesi ve eldeki harita veya yayınlara bir değişiklik geldiyse düzeltmenin yapılması Şeklinde olur. Teorik olarak gelen düzeltmeler, hemen yapılmalıdır. Süreli yayınların düzeltmeleri çok zaman almadığından onların düzeltmeleri derhâl yapılır ve yayının baş tarafında bulunan düzeltme kayıt sayfasına işlenir.

Harita ve Süreli Yayınların Güncel Tutulması

Uluslararası sefer yapan ve çok sayıda haritası bulunan gemilerde düzeltmeleri gelir gelmez yapma imkânı olmaz. Bu gemiler, genelde uzun süreli seyir yaptıklarından ve her yerde bir yayıncı kuruluşun bayiini bulma imkânları olmadığından “Denizcilere İlanlar” genelde gemilere toplu vaziyette ulaşır. Tüm bu düzeltmelerin çok sayıdaki haritaya işlenmesi gereğinden çok zaman alır. Görevli kişinin yapması gereken, daha acil başka işlerinin olması nedeni ile kendisine de bu kadar süre verilemez. Bu durumda karteks yöntemi zaruri olur.

Karteks yöntemi aşağıdaki Şekilde uygulanır:

1.Gemiye gelen her yeni harita için bir harita kartı açılır

• Kartın başlığına hangi hidrografi dairesinin haritası ise oranın adı yazılır (Ör: BA- British Admiralty).
• Kartın “Son Düzeltmeler” kısmına gemiye gelen haritaya yapılan son küçük düzeltme numarası yazılır (Haritalar yayınlandıktan sonra gelen düzeltmeleri satış yerlerinde yapılır.).
• Kartın “Yayın Tarihi” kısmına haritanın altında yazılı yayın tarihi yazılır.
• Kartın “Harita Numarası” kısmına haritanın köşelerindeki numarası veya numaraları yazılır.
• Kartın “İlan Haftası” kısmına düzeltmenin ilan edildiği “Denizcilere İlanlar” bülteninin üzerinde yazılı hafta sayısını belirten numarası yazılır (Ör: 35/06).
• Kartın “İlan Numarası” kısmına düzeltmenin numarası yazılır.
• Kartın “Bilgi” kısmına yapılan düzeltme ile ilgili notlar yazılır.

2.Harita kartları harita numarasına göre sıralanır, seperatörler ile ayrılmış olarak gruplandırılır ve klasörlenir.

3.Kart klasörleri köprü üstünde muhafaza edilir.

4.Gemiye gelen “Denizcilere İlanların indeksinden devamlı, geçici ve ön düzeltmelerin numaraları ilgili her bir haritanın kartına işlenir.

5.İptali bildirilen geçici ve ön düzeltmeler, kartlardan iptal edilir.

6.Haritaya işlenmiş geçici ve ön düzeltme varsa bunlar haritadan silinir.

7.“Denizcilere İlanlar” sıralı olarak arşivlenir.

8.Harita kullanılacağı zaman kartı açılır düzeltmesi varsa yapılır ve kartına islenir.

Harita ve Yayınlara Düzeltme Yapılması

Seyir öncesi çıkılacak seyirde kullanılacak harita ve yayınların bir listesi belirlenir. Sonra bu listeye göre muhafaza edildiği yerlerden harita ve yayınlar çıkarılır. Bunların arasındaki eksikleri ve denizcilere ilanlar ile ilan edilmiş iptaller varsa yenileri piyasadan temin edilir. Sonra kullanılacak haritaların kartları çıkarılır ve onlara bir düzeltme gelip gelmediği kontrol edilir. Gelen düzeltmeler varsa ilgili “Denizcilere İlanlar” bülteni arşivden çıkarılarak bunları yapılır. Yayınların düzeltmeleri denizcilere ilanlar gelir gelmez yapıldığından onlara bir işlem gereksinimi olmaz.

İki çeşit düzeltme vardır:

• Kalem düzeltmesi
• Blok düzeltme

Kalem düzeltmesi kalkan, değişen veya ilave edilen bir unsurun kalem ile harita veya yayın üzerinde işaretlenmesi veya yazılması Şeklinde olan düzeltmedir. Gelen düzeltme, geçici veya ön düzeltme ise işlem yumuşak uçlu kurşun kalem ile yapılır.

Düzeltme daimi ise işlenmesinde “Rapido” adı verilen “0,1-0,2 mm” incelikteki uca sahip orijinaline uygun renkte, silinmez mürekkepli kalemler kullanılır. Düzeltmelerde kullanılan Şekiller “Sembol ve Kısaltmalar” kitapçığında belirtilen sembol ve kısaltmalara uygun olarak yapılır.

Blok düzeltmeler; genelde haritaların kıyı Şeridi, liman gibi geniş bir alanını gösteren yerlerinde veya yayınların bir sayfasının içinde bir veya daha fazla paragrafındaki değişikliklerin düzeltilmesi için kes yapışır yöntemi ile yapılan düzeltmeleridir. Haritalardaki blok düzeltmelerde dikkat edilmesi gereken bir husus, yapıştırılan bloğun yapışkan ile ıslanarak deforme olmamasıdır.